ลักษณะภูมิประเทศ
ภาคเหนือมีพื้นที่ส่วนใหญ่ประกอบด้วยภูเขาสูงและหุบเขากว้างใหญ่ซึ่งเกิดจากการเปลี่ยน แปลงทางธรณีวิทยาทีมีการดันตัวของเปลือกโลก ทำให้พื้นที่บริเวณนั้นโก่งตัวกลายเป็นภูเขาและเทือกเขาสูง ส่วนที่ทรุดต่ำก็กลายเป็นทุบเขา ถ้าทรุดต่ำมากก็จะมีน้ำขังเป็นทะเลสาบ เช่น กว๊านพะเยา ซึ่ง มีรายละเอียดของลักษณะภูมิประเทศชนิดต่าง ๆ ดังนี้

1. เทือกเขาในภาคเหนือ ได้แก่ เทือกเขาแดนลาว ถนนธงชัย ผีปันน้ำและหลวงพระบาง
เทือกเขาแดนลาว เป็นเทือกเขาขนาดใหญ่ กั้นแดนระหว่างประเทศไทยกับประเทศพม่า
เทือกเขาถนนธงชัย เป็นเทือกเขาวางตัวในแนวเหนือใต้ มีความยามทั้งสิ้น 1,410 กิโลเมตร ประกอบด้วยแนวเขาเรียงขนานกัน คือ เทือกเขาถนนธงชัยตะวันตก ตอนกลาง และตะวันออก
เทือกเขาผีปันน้ำ เป็นเทือกเขาที่แบ่งปันน้ำออกเป็น 2 ส่วน จึงได้ชื่อว่า ผีปันน้ำ น้ำส่วนหนึ่งไหลมารวมเป็นแม่น้ำเจ้าพระยา อีกส่วนหนึ่งไหลไปลงแม่น้ำโขง
เทือกเขาหลวงพระบาง เป็นเทือกเขากั้นพรมแดนระหว่างประเทศไทยกับสาธารณ รัฐประชาธิปไตยประชาชนลาว เป็นแหลงของต้นกำเนิดลำธารหลายสายที่ไหลมาสู่แม่น้ำกก และแม่น้ำอิงและบางส่วนไหลสู่แม่น้ำยมและแม่น้ำน่าน
2. ที่ราบ เขตที่ราบสำคัญของภาคเหนือ ส่วนใหญ่จะเป็นบริเวณที่ราบระหว่างภูเขาที่มีแม่น้ำไหลผ่าน เป็นเขตที่มีความอุดมสมบูรณ์และมีประชากรอาศัยอยู่หนาแน่น ได้แก่ ที่ราบลุ่มแม่น้ำต่าง ๆ
3. แม่น้ำ ในภาคเหนือแบ่งได้เป็น 3 กลุ่ม คือ
3.1) กลุ่มแม่น้ำที่ไหลลงสู่แม่น้ำเจ้าพระยา ได้แก่ แม่น้ำปิง แม่น้ำวัง แม่น้ำยม และแม่น้ำน่าน
3.2) กลุ่มแม่น้ำที่ไหลลงสู่แม่น้ำโขง ได้แก่ แม่น้ำกก แม่น้ำอิง แม่น้ำสาย และแม่น้ำรวก
3.3) กลุ่มแม่น้ำที่ไหลลงสู่แม่น้ำสาละวิน ได้แก่ แม่น้ำยวม แม่น้ำเมย และแม่น้ำปาย